Kurti, Büyükelçi Almqvist'i Kabul Etti

97 askerden oluşan bir Bulgar askeri birliği, NATO’nun Kosova Barış Gücü  KFOR bünyesinde görev yapmak üzere Kosova’ya hareket etti. Birliğin büyük bölümünü, Second Mechanized Brigade 'Tundzha' mensubu askerler oluştururken, birlik Bulgaristan’ın Stara Zagora kentinden uğurlandı. Bulgar askerleri, altı aylık görev süresi boyunca KFOR’un Batı Bölge Komutanlığı’na bağlı Villaggio Italia üssünde konuşlanacak. Burada devriye faaliyetleri yürütecek, gözetleme görevleri üstlenecek ve sorumluluk alanındaki güvenliğin sağlanmasına destek verecek. Haberi Bulgar Ulusal Radyosu (BNR) duyurdu. Bulgaristan Savunma Bakanı’nın Siyasi Kabine Başkanı Vladko Vladov, bu görevlendirmenin Bulgaristan’ın NATO operasyonlarına ve Batı Balkanlar’ın istikrarına olan bağlılığını gösterdiğini belirtti. Bulgar Kara Kuvvetleri Komutanı Tümgeneral Deyan Deshkov ise Bulgar ordusunun 26 yıldır Kosova’daki KFOR misyonunda yer aldığını vurgulayarak, bu süreçte disiplini ve profesyonelliğiyle güçlü bir itibar kazandığını ifade etti.

Avrupa Birliği Konseyi, Antero Alfarela Oliveira Lopes’i, Avrupa Birliği’nin Kosova’daki Hukukun Üstünlüğü Misyonu EULEX’in yeni başkanı olarak atadı. AB Konseyi’nin açıklamasına göre Lopes, görevine 10 Ağustos 2026 tarihinde başlayacak. İlk görev süresi ise 10 ay olacak. Açıklamada, Lopes’in diplomasi, hukukun üstünlüğü ve güvenlik sektörü yönetişimi alanlarında uzmanlaşmış, geniş uluslararası deneyime sahip üst düzey Portekizli bir yönetici olduğu belirtildi. Lopes’in ulusal ve uluslararası düzeyde 40 yılı aşkın, bunun 25 yıldan fazlasını ise Birleşmiş Milletler bünyesinde edindiği deneyimi bulunuyor. Kariyeri boyunca Lopes, Birleşmiş Milletler Koruma Gücü’nün (UNPROFOR) Hırvatistan ve Bosna-Hersek misyonlarında görev yaptı. Ayrıca, UNMIK bünyesinde altı yıl görev alarak stratejik liderlik, kriz yönetimi ile hükümetler ve uluslararası ortaklarla koordinasyon alanlarında önemli deneyim kazandı. Öte yandan, Avrupa Birliği Konseyi Haziran 2025’te aldığı kararla EULEX’in Kosova’daki görev süresini iki yıl daha uzatarak misyonun yetkisini 14 Haziran 2027’ye kadar devam ettirme kararı almıştı.

Kosova Demokratik Birliği (LDK) Genel Sekreteri İlir Ferati, parti içindeki süreçlerin kazananlar ve kaybedenler üzerinden değerlendirilmemesi gerektiğini belirterek, kararların delegelerin iradesine göre alındığını vurguladı. Ferati, parti içindeki birlikteliğin en iyi örneğinin LDK Genel Başkan Yardımcısı Lutfi Haziri olduğunu söyledi. Haziri'nin, parti genel başkanlığı yarışında Lumir Abdixhiku'ya karşı olmasına rağmen süreci desteklediğini ifade etti: "Bu bağlamda kazanan ya da kaybeden yoktur. Lutfi Haziri'yi de gördünüz; kendisi Lumir Abdixhiku'ya karşıydı ama en iyi örneği sergiledi. Kosova milletvekili bile olsa, hiç kimse delegelerin iradesinin üzerinde değildir."  Ferati, parti içi süreçlerin zaman aldığını ve bir günde tamamlanamayacağını da belirtti: "Sabırlı olmanız gerekiyor. Bu süreç zaman alır ve bir günde sonuçlanmaz. Tüm kapasitemizle çalışıyoruz."  Ferati, iktidardaki Vetëvendosje Hareketi'nin (LVV), LDK'deki gelişmelere ilişkin açıklamalarını da değerlendirerek, iktidar partisinin LDK'nin iç işlerine karışmaması gerektiğini söyledi: "Vetëvendosje Hareketi'ne LDK'yi hiç düşünmemesini tavsiye ederim. LVV'nin bizim iç işlerimizle ilgilenmesine gerek yok. Bizim açımızdan genel başkan, parti içi işlerimiz tamamlanıncaya kadar görüşmeleri askıya aldığını açıkladı."          

Görevdeki Adalet Bakanı Donika Gërvalla, birkaç gün önce "Kosova'nın etnik temizliği" yönündeki açıklamalarıyla tepki çeken Sırbistanlı Bakan Snežana Paunović hakkında bugün resmi suç duyurusunda bulunduğunu açıkladı. Gërvalla, Facebook hesabından yaptığı paylaşımda, Kosova Cumhuriyeti'nin nefret söylemi, ayrımcılığı körükleyen çağrılar ve hoşgörüsüzlük karşısında sessiz kalmayacağını ve asla boyun eğmeyeceğini belirtti. Gërvalla'ya göre, etnik temizliğin yüceltilmesine, soykırımın ve Sırbistan'ın işlediği ağır suçların hafife alınmasına ya da barışı, güvenliği ve etnik topluluklar arasındaki birlikte yaşamı hedef alan nefret söylemlerine hiçbir şekilde yer yoktur: "Etnik temizliği ve bir halkın sürgün edilmesini meşrulaştırmayı amaçlayan kamuya açık açıklamalar, sıradan siyasi söylemler olarak değerlendirilemez. Bunların ağır tarihî, hukuki ve insani sonuçları vardır. Şüpheli, 12 Temmuz 2026 tarihinde Sırp medya kuruluşu Kurir'in 'Neispričano' (Türkçesi: Anlatılmamış) programında ve YouTube'da yayımlanan röportajında, Sırbistan Hükûmeti'nde bakan sıfatıyla şu ifadeyi kullanmıştır: 'Ben Slobodan Milošević olsaydım, 1998 yılında Kosova'nın etnik temizliğini gerçekleştirirdim.'" Gërvalla, Sırp bakanın Milošević'in "layık bir mirasçısı" olduğunu ve yerel ile uluslararası hukuk kurallarına göre kabul edilemez ve cezalandırılması gereken bir söylemi sürdürdüğünü ifade etti: "Bu nedenle, Adalet Bakanı sıfatıyla Devlet Başsavcılığı Ofisi'nden, yasal yetkileri çerçevesinde gerekli tüm soruşturma işlemlerini yürütmesini, iddianame hazırlamasını ve yetkili mahkemeden ceza verilmesini talep ettim." Gërvalla ayrıca, Sırbistan'ın Kosova savaşı sırasında Arnavut halkına karşı işlenen suçlar nedeniyle hâlâ özür dilemediğini belirterek şu rakamları paylaştı: 10 binden fazla Arnavut sivil hayatını kaybetti. 1.565 kişi hâlâ kayıp. Yaklaşık 1 milyon kişi zorla yerinden edildi. Yaklaşık 20 bin kadın, erkek ve çocuk cinsel saldırıya uğradı. 100 binden fazla ev yıkıldı veya ağır hasar gördü. Gërvalla, bunların Sırp rejiminin Kosova'da yürüttüğü sistematik soykırım ve etnik temizlik kampanyasının; cinayetler, zorunlu göç, cinsel şiddet ve insanlık dışı muameleyle birlikte ortaya çıkan sonuçları olduğunu ifade etti. Açıklamasının sonunda ise şunları söyledi: "Kosova gibi demokratik bir cumhuriyette, nefret söylemi ve ayrımcılığı körükleyen çağrılara verilecek cevap hukukun üstünlüğüdür. Kosova Cumhuriyeti kurumlarının anayasal sorumluluğu ve ahlaki görevi; anayasal düzeni, her vatandaşın onurunu ve devletimizin üzerine inşa edildiği temel değerleri, yani özgürlüğü, demokrasiyi, barışı ve insan haklarına saygıyı korumaktır."      

Sırbistan Devlet Yönetimi ve Yerel Yönetimler Bakanı Snezana Paunoviç, Kosova'da "etnik temizlik" ile ilgili açıklamalarının bağlamından koparıldığını öne sürerek, Sırbistan Cumhurbaşkanı Aleksandar Vuçiç, Sırbistan Hükümeti ve Başbakan Djuro Macut'tan özür diledi. Özel bir televizyona konuşan Paunoviç, röportajının yalnızca yedi saniyelik bölümünün kamuoyuna yansıtıldığını ve bunun siyasi bir tartışmaya dönüştürüldüğünü savundu. Sırp Bakan, "Bu benim kişisel hikâyemdi, siyasi bir açıklama değildi. Bunun cumhurbaşkanının veya hükümetin politikası olmadığını açıklamak hoş değil." ifadelerini kullandı. Paunović, kendisine destek verenlere, özellikle de üyesi olduğu Sırbistan Sosyalist Partisi'ne (SPS) teşekkür ederken, SPS yetkilisi Branko Ruziç'i eleştirerek, 1990'lı yılların politikaları hakkında konuşma hakkına sahip olmadığını söyledi. Muhalefet ve açıklamalarını eleştiren medya kuruluşlarını da siyasi saiklerle hareket etmekle suçlayan Paunoviç Kosova makamlarının kendisini "istenmeyen kişi" (non grata) ilan etmesini ise "çelişkili" olarak nitelendirdi. Paunoviç, zaten dört yıldır Kosova'ya girişine izin verilmediğini de sözlerine ekledi.

İngiltere Dışişleri Bakanlığı, Sırbistanlı bakanın birkaç gün önce Kosova’da “etnik temizlik” çağrısı yaptığı yönündeki açıklamalarına tepki göstererek bu ifadeleri kınadı. Bakanlıktan yapılan açıklamada, söz konusu ifadelerin “tamamen kabul edilemez olduğu ve günümüz toplumunda hiçbir yeri bulunmadığı” belirtildi. Açıklamada şu ifadelere yer verildi: “Batı Balkanlar’daki ülkelerin barışçıl, istikrarlı ve çok etnikli bir gelecek inşa etmeye odaklandığı bir dönemde, bu tür açıklamalar eski bölünmeleri yeniden canlandırmayı ve gerilimleri artırmayı amaçlamaktadır. Sorumluluk sahibi siyasi liderler bu dili açık ve hiçbir İngiltere ayrıca, Sırbistan Cumhurbaşkanı Aleksandar Vučić’in söz konusu açıklamalardan mesafeli olduğunu ve bu yorumları desteklemediğini dikkate aldığını ifade etti.

İnsani Hukuk Fonu’nun kurucusu Nataşa Kandić, Sırbistan Yerel Yönetimler Bakanı Snežana Paunović’in Arnavutlara yönelik “etnik temizlik” ifadelerinin yalnızca geçmişe ilişkin bir değerlendirme olmadığını, bu ideolojinin hala unutulmadığına dair bir mesaj taşıdığını söyledi. Kandiç ayrıca Sırp hükümeti üyesine, kendisinin de İpek doğumlu olduğunu hatırlatarak, bu nedenle kentte Slobodan Milošević yönetimine bağlı güçlerin Arnavutlara karşı işlediği çok sayıda suçu bildiğini ifade etti. Kandiç, sosyal medya platformu X üzerinden yaptığı açıklamada şunları yazdı: “Bakan Paunović İpek’tendir. 27 Mart 1999’da Sırp polisinin İpek’teki Arnavut nüfusunun neredeyse tamamını kentten çıkardığını çok iyi biliyor. Kent sakinleri Karadağ yönüne doğru yürüyerek uzun konvoylar halinde ayrılmak zorunda bırakıldı, bazıları ise otobüslerle Arnavutluk’a sınır dışı edildi.” Kandiç ayrıca Paunović’in, Çyshk, Pavlan, Zahaq ve Lubeniq köylerinde yaşanan olaylardan da haberdar olduğunu belirtti. Bu bölgelerde sivillerin öldürüldüğünü ve cesetlerinin yakıldığını ifade etti. Kandiç’e göre buna rağmen Paunović, “etnik temizliği kamuoyu önünde arzu edilen bir siyasi çözüm olarak sunuyor ve kendi ifadesine göre bunun 1998’de uygulanmamış olmasından üzüntü duyduğunu dile getiriyor.”

Lahey'deki Özel Savcılık Ofisi, eski Meclis Başkanı Kadri Veseli'nin geçici tahliye talebin reddetti. Özel Başsavcı Kimberly West, Veseli'nin tutukluluk halinin devam etmesi gerektiğini savunarak, tanıkların etkilenmesi ve baskı altına alınması riskinin sürdüğünü belirtti. Savcılık, davaya ilişkin nihai kararın 16 Eylül'de açıklanacak olmasının da tutukluluğun devamını orantısız hale getirmediğini ifade etti. West, bu gerekçeler doğrultusunda Veseli'nin yargılama sonuçlanıncaya kadar cezaevinde kalması gerektiğini vurguladı.  

Kosova Özel Savcılığı'na, Sırbistan Kamu Yönetimi Bakanı Snežana Paunović hakkında yarın saat 14.00'te suç duyurusunda bulunulacağı bildirildi. Avukat Gent Gjini, IndeksOnline'a yaptığı açıklamada, suç duyurusuyla birlikte Interpol aracılığıyla uluslararası yakalama kararı çıkarılmasının da talep edileceğini söyledi. Gjini'ye göre, Paunović'in açıklamaları Kosova Cumhuriyeti'nin anayasal düzenine ve hukuki güvenliğine yönelik bir tehdit oluşturuyor. Avukat, Paunović'in "1999'da Slobodan Milošević'in yerinde olsaydım Kosova'da etnik temizlik yapardım" şeklindeki sözlerini "skandal ve tehlikeli" olarak nitelendirdi. Gjini, Paunović'in Sırbistan hükümetindeki görevi nedeniyle Kosova'daki Arnavut nüfusun güvenliği açısından potansiyel risk oluşturduğunu savundu. Ayrıca suç duyurusunun bir kopyasının Kosova'daki yabancı ülke büyükelçiliklerine ve Birleşmiş Milletler ofislerine de iletileceği belirtildi.

Kosova Başbakan Vekili Albin Kurti, görev süresi sona eren İsviçre'nin Priştine Büyükelçisi Jürg Sprecher ile veda görüşmesi gerçekleştirdi. Kurti, görüşmede Büyükelçi Sprecher'e iki ülke arasındaki yakın iş birliği ile Kosova-İsviçre ilişkilerinin geliştirilmesine sunduğu katkılardan dolayı teşekkür etti. Kurti, İsviçre'nin Kosova'nın kurtuluşundan bağımsızlığına ve devlet kurumlarının güçlendirilmesine kadar geçen süreçte en önemli destekçilerden biri olduğunu belirtti. Ayrıca İsviçre'de yaşayan Kosova diasporasının iki ülke arasındaki güçlü bağların temelini oluşturduğunu vurgulayan Kurti, ekonomik iş birliği ve ticaret hacminin giderek arttığını, bunun da Avrupa Serbest Ticaret Birliği Serbest Ticaret Anlaşması'nın onaylanmasıyla yeni bir ivme kazanacağını ifade etti. Kurti, İsviçre'nin Kosova Gücü bünyesindeki katkıları ile İsviçre Kalkınma ve İşbirliği Ajansı aracılığıyla sağladığı desteğe de teşekkür etti. Başbakan Vekili, SDC'nin 2026-2029 dönemi için Kosova'ya 64 milyon İsviçre frangından fazla kaynak ayırdığını, önceki 2022-2025 döneminde ise bu desteğin 88 milyon İsviçre frangı seviyesinde olduğunu belirtti.