Meclisi Feshetmek İçin 60 Günlük Kriter Yerine Getirilmedi

Kosova’nın Geleceği İçin İttifak (AAK), olağanüstü parlamento seçimleri sonrasına kadar parti içi seçimleri tüm örgütlenme seviyelerinde askıya alma kararı aldı. AAK bugün Genel Konseyin olağanüstü toplantısını gerçekleştirdi. Toplantıda, yaklaşan olağanüstü parlamento seçimleri öncesinde partinin atacağı adımlar ele alındı. Alınan başlıca kararlardan biri, parti içi seçimlerin tüm örgütlenme seviyelerinde durdurulması oldu. AAK’nın açıklamasında şu ifadelere yer verildi: “Geniş ve kapsamlı bir tartışmanın ardından Genel Konsey üyeleri, ittifakın tüm yapılarının ulusal seçim sürecine odaklanabilmesi amacıyla parti içi seçim sürecinin askıya alınması yönünde oy birliğiyle karar verdi.” Açıklamaya göre bu askıya alma kararı, olağanüstü parlamento seçimlerinin tamamlanmasından iki hafta sonrasına kadar yürürlükte olacak. Toplantıda ayrıca seçim planı da ele alındı; buna aday listesi, program ve seçim kampanyası yapılarının organizasyonu da dahil. Bunun yanında Genel Konsey, Kosova Meclisi için yapılacak olağanüstü seçimler kapsamında partinin Merkez Seçim Karargâhı’nın kurulmasına da karar verdi. Seçim karargâhının başına AAK’nın birinci başkan yardımcısı Ardian Gjini getirildi. Açıklamada, “Karargâh, parti içi seçimlerin organizasyonu ve koordinasyonu için kurulan komisyonun üyelerinden oluşacaktır.” denildi açıklamada.

Anayasa Mahkemesi, dün bu kuruma inceleme için bir dosya gönderen Meclis Başkanı Albulena Haxhiu’ya yanıt verdi. Mahkeme gönderdiği yazıyla, Haxhiu ve Kosova Meclisi’nden 9 milletvekili tarafından sunulan K.068/26 numaralı başvurunun kayda alındığını bildirdi. Başvuru, “Kosova Cumhuriyeti Cumhurbaşkanının seçimi prosedürünün anayasaya uygunluğunun değerlendirilmesi” ile ilgilidir. Söz konusu yazıda ayrıca, Meclis milletvekillerinin bu konuyla ilgili yazılı görüşlerini 9 Mart 2026 tarihine kadar sunabilecekleri ifade edildi.

Adalet Bakanı Donika Gërvalla, 168 yeni uzmanın adalet alanında görev yapmak üzere sertifikalandırıldığını duyurdu. Gërvalla, bu sertifikasyonun ülkedeki adli bilirkişilik sisteminin güçlendirilmesi açısından önemli bir adım olduğunu belirtti. Facebook hesabından yaptığı paylaşımda Gërvalla, gelişmeyi adalet sistemi için önemli bir an olarak değerlendirdi. “Adalet, çoğu zaman gerçek bir uzmanın görüşü olmadan sağlıklı şekilde işlemez. Mahkemeler ve kamu kurumları farklı alanlardan doğru, profesyonel ve bağımsız değerlendirmelere ihtiyaç duyar. Profesyonel bilirkişilik, kararların daha adil, daha iyi gerekçelendirilmiş ve daha güvenilir olmasına katkı sağlar. 168 yeni adli uzmanın sertifikalandırılması yalnızca onlar ve aileleri için değil, aynı zamanda ülkenin adalet sistemi için de önemli bir dönüm noktasıdır. Bu adım, daha açık, daha profesyonel ve daha güvenilir bir adli bilirkişilik sisteminin inşasına katkı sunacaktır.” Gërvalla ayrıca, sertifika alan uzmanların yalnızca bir belge ya da mesleki unvan değil, aynı zamanda kamuya karşı önemli bir sorumluluk üstlendiklerini vurguladı.

Meclis Başkanı Albulena Haxhiu, milletvekillerini Kosova Cumhurbaşkanı Vjosa Osmani’nin 10. Yasama Dönemi’nin feshedilmesine ilişkin kararnamesi ve bunun imzalandığı anda yürürlüğe girmesi hakkında bilgilendirdi. Meclis milletvekillerine gönderilen resmi yazıda, Başkan Haxhiu cumhurbaşkanının kararnamesini de ek olarak iletti. Ayrıca milletvekillerine, Kosova Cumhuriyeti Meclis Başkanı ve dokuz (9) milletvekili tarafından Kosova Anayasa Mahkemesi’ne yapılan K.068/26 numaralı başvurunun kayıt belgesini de gönderdi. Söz konusu başvuru, “Kosova Cumhuriyeti Cumhurbaşkanının seçimi prosedürünün anayasaya uygunluğunun değerlendirilmesi” ile ilgilidir.

Almanya, Kosova’da yaşanan yeni kurumsal krize ilişkin açıklamada bulundu. Berlin’de düzenlenen Federal Basın Konferansı’nda konuşan Almanya Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Martin Giese, ülkede işlevsel kurumların önemine dikkat çekti. “Kosova’nın işleyen kurumlara ihtiyacı var,” dedi. Alman hükümetine göre bu durum, aynı zamanda Avrupa Birliği’nin arabuluculuğunda yürütülen Kosova ile Sırbistan arasındaki normalleşme diyalogunun sürdürülmesi açısından da büyük önem taşıyor. Giese, “Sırbistan ve Kosova’nın Avrupa Birliği’ne entegrasyonu ancak bu normalleşme diyalogu yoluyla mümkün olabilir” ifadelerini kullandı. Almanya’dan gelen bu açıklama, Kosova Cumhurbaşkanı Vjosa Osmani’nin Kosova Meclisi’ni feshetmesinin ardından geldi. Daha önce Kosova Meclisi, yapılan oylamada ülkenin cumhurbaşkanını seçmeyi başaramamıştı. Mevcut kurumsal krizin, Kosova Anayasa Mahkemesi’nin vereceği kararlarla netlik kazanması bekleniyor. Mahkemenin Cumhurbaşkanı’nın kararını onaylaması halinde Kosova, bir yıldan biraz daha uzun bir süre içinde üçüncü kez parlamento seçimlerine gidebilir. Almanya, Batı Balkanlar’daki istikrarı Avrupa için stratejik açıdan önemli gördüğü için Kosova’da siyasi istikrarla yakından ilgileniyor. Berlin yönetimi 1999 yılından bu yana KKFOR Barış Gücü kapsamında bölgede görev alıyor ve gerektiğinde Bundeswehr’e bağlı 400 askere kadar kuvvet konuşlandırma kapasitesine sahip bulunuyor.

Avrupa Parlamentosu’nun Kosova raportörü Riho Terras, Kosova’da cumhurbaşkanının seçilmesi için yapılan oturumun başarısızlıkla sonuçlanmasının ardından tepki gösterdi. Terras, X platformundaki paylaşımında Kosova’daki son gelişmelerin ciddi bir geriye gidiş olduğunu belirterek, ülkenin yeni bir siyasi belirsizlikle karşı karşıya kaldığını söyledi. “Kosova Meclisi cumhurbaşkanını seçmeyi başaramadı. Bu ciddi bir geri adımdır. İstikrar yerine ülke yeni bir siyasi belirsizlikle karşı karşıya. Gerçekten hayal kırıklığı verici.” Perşembe günü cumhurbaşkanının seçilmesi için yapılan oturum, Meclis’te yeterli çoğunluk sağlanamadığı için başarısız oldu. Bunun üzerine Kosova Cumhurbaşkanı Vjosa Osmani, bugün düzenlediği basın toplantısında, Kosova Meclisi’ni feshetmek için kararname yayımlamak zorunda kaldığını ve ülkenin yeni seçimlere gideceğini açıkladı.

Kosova Adalet Bakanı Donika Gërvalla, bugün Kosova Savcılık Konseyi (KPK)’nin yeni üyesinin sertifikalandığını ve böylece konseyin toplam 7 üyeden 6’sına ulaştığını açıkladı. Yeni üye, temel savcılıklar arasından seçildi. Gërvalla, Facebook üzerinden yaptığı paylaşımda bu adımın yasal reform değişikliklerinin bir sonucu olduğunu belirtti. “Bugün gerçekten çok önemli bir haber var: Kosova Savcılık Konseyi’ndeki reform tam uygulanma yönünde ilerliyor. Bugün temel savcılıklar arasından KPK’nin yeni üyesi sertifikalandı ve böylece konsey olması gereken 7 üyeden 6’sına ulaştı. Bu adım, reform niteliğindeki yasal değişikliklerin bir sonucudur; özellikle de Kosova Savcılık Konseyi Hakkındaki 06/L-056 sayılı Kanunun değiştirilmesi ve tamamlanmasına ilişkin 08/L-249 sayılı Kanun kapsamında atılmıştır ve Savcılık Konseyi’ndeki reform sürecinin uygulanmasının bir parçasıdır.” diye yazdı Gërvalla. Gërvalla ayrıca birkaç gün önce Kosova Meclisi’nin, konseyin savcı olmayan kalan üyesini seçmek için de prosedürleri başlattığını ve böylece reform hedefleri doğrultusunda konseyin tamamen tamamlanmasının amaçlandığını belirtti. “Bu adım KPK’de çalışmaların daha etkin şekilde yürütülmesini sağlayacaktır. Kuşkusuz bu, reformun uygulanmakta olduğunu ve tüm savcılık sisteminde dürüstlük, hesap verebilirlik ve profesyonelliğin güçlendirilmesini hedeflediğini gösteren olumlu bir gelişmedir.” ifadelerini kullandı.

Kosova’nın Geleceği İçin İttifak (AAK) Başkanı Ramush Haradinaj, cumhurbaşkanıyla yaptığı görüşmenin ardından seçimler için üç olası tarih açıkladı. Haradinaj, basına yaptığı açıklamada, “5, 12 veya 19 Nisan tarihleri seçenekler arasında. Bunun dışında başka bir tarih de olabilir.” dedi. Haradinaj ayrıca Vetëvendosje Hareketi'ni toplantıya katılmaması ve cumhurbaşkanının Meclisi feshetme kararına ilişkin konuyu Kosova Anayasa Mahkemesi’ne taşıması nedeniyle eleştirdi. “VV’nin toplantıya katılmaması kötü bir his yarattı. Katılmamaları anlaşılır bir durum değil. Bugün gelmemeleri ülkeye ve kurumlara karşı bir tür saygısızlıktır. Muhalefet partilerinin liderleri Kurti’nin çağrılarına defalarca yanıt verdi ve birçok kez istişare toplantıları yapıldı. Bugün onların gelmemesi doğru değil. Konuyu Anayasa Mahkemesi’ne taşımaları ise başlı başına bir hakaret, süreçlerle alay etmek anlamına geliyor.” ifadelerini kullandı.

Kosova Cumhurbaşkanı Vjosa Osmani, Kosova Meclisi’nin feshi kararının ardından, yeni seçim tarihini görüşmek üzere siyasi parti liderlerini bugün toplantıya çağırdı. Toplantıya Kosova Demokratik Birliği (LDK), Demokratik Parti (PDK), Kosova’nın Geleceği İçin İttifak (AAK) ve ayrıca Emilija Rexhepi, Duda Balje gibi azınlık partilerinin temsilcileri de katıldı. Yapılan açıklamaya göre, Vetvendosje Başkanı Albin Kurti ise Meclis'te UÇK Destanı için bir serginin açılışı nedeniyle bu istişare toplantısına katılmadı. 

Kosova Demokratik Birliği (LDK) Başkanı Lumir Abdixhiku, Cumhurbaşkanı Vjosa Osmani ile yapılan görüşmenin ardından, yeni seçimler için resmi bir tarihin henüz belirlenmediğini açıkladı. Abdixhiku, toplantıya ilişkin şunları söyledi: “Seçim tarihiyle ilgili resmi görüşmeler yapıldı. Başkan uygun gördüğü zaman, seçim anayasal süreler içinde gerçekleştirilecektir.”