Haxhiu'dan Vuçić ve Brnabić'e Tepki:

Priştine Asliye Mahkemesi, M.J. ve M.B. isimli iki şüpheli hakkında, "sivil halka karşı savaş suçu" işledikleri iddiasıyla birer aylık tutukluluk kararı verdi. Mahkeme, Kosova Özel Savcılığı'nın talebi üzerine yürütülen incelemede, şüphelilerin eski Yugoslavya Federal Ceza Kanunu'nun 142. maddesi ile 22. maddesi kapsamında "sivil halka karşı savaş suçu" işlediklerine dair kuvvetli şüphe bulunduğunu değerlendirdi. Duruşmanın ardından ön soruşturma hakimi, Savcılığın talebini kabul ederek her iki sanığın da bir ay süreyle tutuklu yargılanmasına hükmetti. Mahkeme kararında, şüphelilerin serbest bırakılmaları halinde adaletten kaçabilecekleri ve cezai sorumluluktan kurtulmaya çalışabilecekleri yönünde gerçek bir risk bulunduğu belirtildi. Kararda ayrıca, her iki şüphelinin de Sırbistan vatandaşı olduğuna dikkat çekilerek, ülke dışına kaçmaları halinde Kosova yargı makamlarının erişiminin zorlaşacağı, bunun da ceza yargılamasının sağlıklı şekilde yürütülmesini engelleyebileceği ifade edildi. Bu gerekçeler doğrultusunda mahkeme, mevcut aşamada ceza yargılamasının sağlıklı ve kesintisiz şekilde yürütülebilmesi için tutukluluk tedbirinin uygulanmasının tek uygun seçenek olduğuna karar verdi.

Kültür Bakanlığı, Prizren Kalesi'nin durumu hakkında basına yaptığı eleştirilerin ardından arkeolog Shafi Gashi hakkında disiplin cezası uyguladı. Gashi'nin maaşı, üç ay boyunca yüzde 30 oranında kesilecek. Karar, Gashi'nin basına verdiği röportajda, Prizren Kalesi'nin bir bölümünün ziyaretçilere kapatılmasını eleştirmesi ve Kültür Bakanlığı'nı kalenin bakımına yeterli yatırım yapmamakla suçlamasının hemen ardından alındı. Kosova Arkeoloji Enstitüsü bünyesinde görev yapan ve Viyana Üniversitesi'nden akademik doktora unvanına sahip olan Gashi, kalenin restorasyon ve araştırma projelerini yöneten isimlerden biri olarak, kalenin hiçbir aşamada tamamen ziyaretçilere kapatılmadığını belirtti. Gashi, uzman raporu olmaksızın bazı bölümlerin kapatılmasının gerekçesiz olduğunu savunarak, özellikle yürüyüş yolları ve bilgilendirme tabelaları gibi acil bakım çalışmalarının düşük maliyetle gerçekleştirilebileceğini ifade etti. Disiplin süreci, 28 Nisan'da yayımlanan ve kalenin kısmen ziyaretçilere kapatıldığını konu alan haberin ardından başlatıldı. Disiplin Kurulu, Gashi'nin kurum hiyerarşisinden önceden izin almadan basına açıklama yaptığı gerekçesiyle ceza verdi. Kararda ayrıca, Gashi'nin geçen yıl aldığı bir uyarı ile Prizren Kalesi'nin mevcut yöneticisi Veron Tara'nın "kalenin yönetim alanına izinsiz müdahale" iddiası da değerlendirmeye alındı. Kültür Bakanlığı Genel Sekreteri Bislim Bislimi, konuyla ilgili ek değerlendirme yapmazken, arkeolog Shafi Gashi de kamuoyuna açıklamada bulunmadı. Ancak Gashi'nin, verilen disiplin cezasına karşı yasal itiraz yollarına başvuracağı öğrenilmektedir.  

Lahey Özel Mahkemesi, Rexhep Selimi hakkında uygulanan tutukluluk tedbirinin devamına karar verdi. Ancak Mahkeme Heyeti, Özel Savcılık Ofisi'nin Selimi'nin kaçma riski bulunduğu yönündeki iddiasını reddetti. Resmi karara göre Mahkeme, Selimi'nin yargı sürecine müdahale etme ve başka suçlar işleme riskinin bulunduğu değerlendirmesinde bulunurken, savcılığın kaçma ihtimaliyle ilgili argümanını kabul etmedi. Kararın gerekçesinde ayrıca, Rexhep Selimi'nin Kosova'da etkili bir siyasi figür olmaya devam ettiği ve yargılama süreci kapsamında sahip olduğu bilgiler nedeniyle serbest bırakılmasının uygun olmadığı belirtildi. 28 Temmuz 2026 tarihli ve Mahkeme Heyeti Başkanı Yargıç Charles L. Smith III tarafından imzalanan kararda şu hükümlere yer verildi: Rexhep Selimi'nin tutukluluk halinin devamına karar verildi. Selimi'nin savunmasına, tutukluluğun kaldırılmasına ilişkin başvurudan (veya yeniden sınıflandırma talebinden) feragat bildirisinin kamuya açık şekilde düzenlenmiş bir versiyonunu 21 Ağustos 2026 Cuma gününe kadar sunması talimatı verildi. İlk derece kararının 16 Eylül'de açıklanmasının beklendiği gerekçesiyle, taraflara tutukluluk tedbirinin yeniden değerlendirilmesi için yeni başvurular hazırlamamaları yönünde talimat verildi.  

Kosova Cumhurbaşkanı Vekili Albulena Haxhiu, Zubin Potok'a bağlı Kalludra köyünde yürütülen toplu mezar kazılarıyla ilgili açıklama yaptı. Haxhiu, Kalludra'da toplu mezarın bulunduğunun doğrulanmasını, savaş sırasında zorla kaybedilen kişilerin akıbeti ve bulunma yerlerinin aydınlatılması yönündeki çalışmalar açısından önemli bir gelişme olarak değerlendirdi. "Bu, savaş sırasında zorla kaybedilen kişilerin akıbetinin ve nerede olduklarının ortaya çıkarılması çabalarında önemli bir gelişmedir. Kosova Polisi ekiplerinin, Adli Tıp Enstitüsü'nün, Kayıp Kişiler Hükümet Komisyonu'nun, Savcılığın ve diğer adalet ile güvenlik kurumlarının bu olayı büyük bir sorumluluk ve özveriyle ele alan profesyonel çalışmalarını takdir ediyorum." dedi. Haxhiu, sürecin tüm aşamalarına tam destek vereceğini belirterek, bölgenin kapsamlı şekilde incelenmesinden mezar açma çalışmalarına, adli tıp incelemelerinden kurbanların kesin kimliklerinin belirlenmesine kadar tüm aşamaların dikkatle yürütüleceğini ifade etti. Cumhurbaşkanı Vekili, bu çalışmaların temel amacının, kayıp yakınlarının sevdiklerinin akıbetini ve nerede olduklarını öğrenme hakkına yanıt vermek olduğunu vurguladı.

Vetëvendosje'nin (VV) Merkez Seçim Komisyonu-MSK üyesi ve Cumhurbaşkanı Vekili Albulena Haxhiu'nun eşi Alban Krasniqi, Priştine Belediye Başkanı Përparim Rama'yı "katil" olarak nitelendirmesinin ardından gelen tepki ve dava uyarısına rağmen açıklamalarını sürdürdü. Krasniqi, Facebook hesabından yaptığı paylaşımda, vatandaşların ve işçilerin güvenliğini tehlikeye atan her türlü ihmal, hareketsizlik veya yanlış uygulamanın başlıca sorumlusunun Belediye Başkanı Përparim Rama olduğunu savundu. "Yapılan tüm uyarılara ve tekrarlanan olaylara rağmen vatandaşların, işçilerin ve onların güvenliğini tehlikeye atan her ihmal, her eylemsizlik ya da her uygulama, Përparim Rama'yı birinci derecede sorumlu yapar." ifadelerini kullanan Krasniqi, emri veren kişinin, uygulayandan daha büyük sorumluluk taşıdığını öne sürdü. Krasniqi paylaşımında, Rama'yı kenti kötü yönetmek, "inşaat mafyasıyla iş birliği yapmak", "delege satın almak", kriterlere uymadan inşaat ruhsatı vermek ve siyasi rakiplerin yaşadığı mahallelere karşı ayrımcılık yapmakla suçladı. Rama'nın lüks bir mahallede yaşadığını belirten Krasniqi, "Bugün olmazsa yarın, suçla mücadele etme cesaretine sahip bir yargı önünde hesap vereceksin. Şimdi çık, gülümse ve kendini mağdur gibi göstermeye devam et. Oysa her geçen gün başkentin mezarını kazıyorsun." ifadelerini kullandı. Priştine Belediye Başkanı Përparim Rama, bugün kendisini "katil" olarak nitelendiren Krasniqi hakkında hukuki yollara başvuracağını açıkladı.

Kosova'da 2026 yılının ilk yedi ayında meydana gelen iş kazalarında 12 kişi yaşamını yitirdi. Son olarak Salı günü Priştine'de yaşanan vinç kazasıyla birlikte ölü sayısı 12'ye yükseldi. İş yerlerinde yaşanan ölümlere ilişkin veriler, Kosova Merkez İş Müfettişliği tarafından doğrulandı. Priştine'de meydana gelen son kazada, devrilen vincin altında kalan 26 yaşındaki bir işçi hayatını kaybederken, bir işçi de yaralandı. Merkez İş Müfettişliği, kazanın vincin montajı sırasında meydana geldiğini açıkladı. Benzer bir olay, yaklaşık bir ay önce Prizren'de de yaşanmış ve vinç kazasında bir kişi yaşamını yitirmişti. Mayıs ayı sonu itibarıyla iş kazalarında hayatını kaybedenlerin sayısı 10 olarak açıklanmış, ölümlerin büyük bölümünün inşaat sektöründe meydana geldiği belirtilmişti. Artan can kayıplarının ardından Çalışma Bakan Vekili Andin Hoti'nin talimatıyla Merkez İş Müfettişliği ülke genelinde kapsamlı denetimler başlattı. Geçen hafta gerçekleştirilen denetimlerde Priştine, İpek, Ferizovik, Lipyan ve Kosova Ovası'nda toplam 16 inşaat şantiyesinde çalışmalar durduruldu. Nisan ayından bu yana sürdürülen denetimlerde, iş yerlerinde çalışanların hayatını ve sağlığını tehlikeye atan ciddi yasal ihlallerin tespit edilmesi üzerine birçok şantiyede faaliyetler geçici olarak durdurulurken, yetkililer iş sağlığı ve güvenliği kurallarına uyulması konusunda daha sıkı denetimlerin devam edeceğini bildirdi.  

Kosova Adalet Bakan Vekili Donika Gërvalla, Çarşamba günü Zubin Potok Belediyesi'ne bağlı Kalludra köyünü ziyaret ederek, savaş döneminde kaybolan kişilere ait olduğu değerlendirilen olası toplu mezar alanında yürütülen çalışmaları yerinde inceledi. Kazı çalışmaları, Adli Tıp Enstitüsü ekipleri tarafından Özel Savcılık koordinasyonunda sürdürülüyor. Bölgenin güvenliği Kosova Polisi tarafından sağlanırken, EULEX ekipleri de operasyonu izleyerek süreci gözlemliyor.

Başbakan Vekili Albin Kurti, ülkedeki mevcut siyasi gelişmelere ilişkin soruları cevaplamadı. Kurti, kurumsal tıkanıklığın aşılması için olası bir anlaşmaya varılıp varılamayacağı ve siyasi süreçteki son gelişmeler hakkında yöneltilen sorulara cevap vermeyi reddetti. Gazetecilerin ısrarlı soruları karşısında kısa bir açıklama yapan Kurti, "Konuşamam çünkü toplantım var." demekle yetindi. Kurti, açıklamasının ardından siyasi gündeme ilişkin başka değerlendirmede bulunmadan bölgeden ayrıldı.

Kosova Başbakan Vekili Albin Kurti, Zubin Potok'a bağlı Küçük Kalludra (Kalludër) köyünde bulunan insan kalıntılarının, 19 Nisan 1999'da kaçırılarak zorla kaybedilen Mitroviçalı 23 aydına ait olabileceğinden şüphelendiklerini açıkladı. Basın mensuplarına konuşan Kurti, Zubin Potok'ta sürdürülen kazı çalışmalarının bölgede bir toplu mezarın bulunduğuna işaret ettiğini belirterek, kesin sonucun ise yetkili kurumların incelemelerinin ardından ortaya çıkacağını söyledi. "İnsan kalıntılarının bulunduğu haberini alır almaz ilk şüphemiz, bunların 19 Nisan 1999'da kaçırılıp zorla kaybedilen Mitroviçalı 23 aydına ait olduğu yönündeydi. Bunu şu aşamada doğrulayamıyoruz, ancak ilk değerlendirmemiz buydu. Yetkili kurumlarımızın incelemelerini tamamlayarak bize kesin bilgi vermesini beklemeliyiz. Görünen o ki Zubin Potok'un Kalludra köyünde bir toplu mezar bulunuyor. Burası daha önce kazı yapılmamış, incelenmemiş bir bölgeydi." ifadelerini kullandı. Zubin Potok'un Küçük Kalludra köyünde yürütülen çalışmalarda insan kalıntıları ile çeşitli giysi parçaları bulunurken, bunların 1999 yılında kaybolan Mitroviçalı 23 aydına ait olabileceği değerlendiriliyor. Yetkililer, kurbanların kimliklerinin belirlenmesi ve olayın tüm yönleriyle aydınlatılması amacıyla adli inceleme ve soruşturmanın sürdüğünü bildirdi. Öte yandan Kosova Polisi, Pazartesi günü 23 aydının zorla kaybedilmesiyle bağlantılı soruşturma kapsamında iki şüpheliyi gözaltına aldı.

Kosova Özel Savcılığı, Zubin Potok'ta gözaltına alınan ve sivillere karşı savaş suçu işledikleri şüphesiyle soruşturulan iki Sırp hakkında Priştine Asliye Mahkemesi'nden tutuklama kararı talep etmeye hazırlanıyor. Özel Savcılık Sözcüsü Arbnora Luta, yaptığı açıklamada, M.J. ve M.B. isimli şüphelilerin, Zubin Potok'ta ortaya çıkarılan toplu mezar soruşturması kapsamında gözaltına alındığını bildirdi. Savcılığa göre, söz konusu bölgede bulunan insan kalıntılarının, 1999 yılında Kosova Savaşı sırasında Sırp güçleri tarafından infaz edildiği değerlendirilen Mitroviça'dan 23 aydına ait olduğu düşünülüyor. Luta, iki şüphelinin gözaltına alınmasının Priştine Asliye Mahkemesi'nin kararı ve dosya savcısının talebi doğrultusunda gerçekleştirildiğini belirtti. Özel Savcılık ayrıca, toplu mezarın bulunduğu bölgede mezar açma, otopsi ve kimlik tespiti işlemlerinin yetkili kurumlar tarafından tamamlandığını açıkladı. Olayla ilgili soruşturmanın ise yetkili makamlar tarafından tüm yönleriyle sürdürüldüğü bildirildi.