Binlerce Vatandaş Yine Meydandaydı

Kosova Kurtuluş Ordusu’na (UÇK) destek amacıyla düzenlenen protestoların organizatörü Çlirim Haziri, gösterilerin önümüzdeki günlerde de devam edeceğini açıkladı. Haziri, vatandaşların yedi gece boyunca meydanı doldurmasının protestoların sona ermediğinin göstergesi olduğunu söyledi. Protestonun yedinci gecesinde konuşan Haziri, katılımcılara mobilizasyonu sürdürme çağrısında bulunarak, gösterilerin UÇK’nin savaşının, kendisinin ifadesiyle, karalanmasına yönelik girişimlere karşı bir yanıt olması gerektiğini belirtti. “Bir haftanın ardından hâlâ buradayız. Yorulmadık. Ayrılmadık. Sessiz kalmadık.” diyen Haziri, Fehmi ve Xhevë Lladrovci’nin ölümünün 28. yıl dönümüne de değindi. Haziri, onların Kosova’nın özgürlüğü için verdikleri fedakârlık karşısında meydanda yedi gece boyunca protesto düzenlemenin yetersiz olduğunu belirterek, “Özellikle bugün, onların hayatlarını verdikleri savaşın karalanmaya çalışıldığı 28 yıl sonra, burada yedi gece durmak azdır.” dedi. Protestonun herhangi bir siyasi parti veya tek seferlik bir etkinlik için düzenlenmediğini vurgulayan Haziri, “Bir fotoğraf için toplanmadık. Bir siyasi parti için toplanmadık. Bir dava için toplandık. UÇK için birlikteyiz.” ifadelerini kullandı. Haziri konuşmasında, Özel Mahkemeler Kanunu’nda değişiklik ve eklemeler yapılmasını öngören ve kendisinin belirttiğine göre bir gün önce Kosova Meclisi’ne sunulan yasa tasarısına da değindi. Kurumlara protestocuların taleplerine yanıt verme çağrısında bulunan Haziri, “Bir hafta bekledik. Bir hafta protesto ettik. Bir hafta sakin bir şekilde konuştuk. Kimse bizim sakinliğimizi zayıflık olarak görmesin.” dedi. Haziri, kurumlardan yanıt gelmemesinin protestoların devam etmesine ve büyümesine yol açacağını belirterek, “İkinci haftanın birinci hafta gibi olmasını beklemeyin. Zamanın bu meydana karşı işlediğini düşünüyorsanız yanılıyorsunuz. Sessizliğin bizi yoracağını düşünüyorsanız yanılıyorsunuz.” ifadelerini kullandı. Vatandaşlara önümüzdeki günlerde protestolara katılma çağrısı yapan Haziri, katılımın artırılmasını istedi. “Yarın yanınızda bir arkadaşınızı getirin. Bir aile üyenizi getirin. Bugüne kadar evde kalan kişiyi çağırın. Çünkü bu meydan küçülmemeli. Bu meydan büyümeli.” dedi. Haziri konuşmasının sonunda “Benim adıma değil” sloganını yineledi. Protesto, şehitlerin anılması ve Kosova Kurtuluş Ordusu’na destek sloganlarıyla sona erdi. “Kosova unutmaz. Ulusun şehitlerine şan olsun. Kosova Kurtuluş Ordusu’na şan olsun. UÇK için birlikteyiz.” diyerek konuşmasını tamamladı.

Dışişleri ve Diaspora Bakanı Glauk Konjufca, New York’ta Hollanda Dışişleri Bakanı Tom Berendsen ile yaptığı görüşmede, Kosova Kurtuluş Ordusu’nun (UÇK) eski yöneticileri hakkında verilen ilk derece mahkûmiyet kararını gündeme getirdiğini açıkladı. Konjufca, Birleşmiş Milletler Genel Kurulu’nun 81. oturumunun üst düzey haftası kapsamında New York’ta bulunuyor ve burada çeşitli uluslararası temsilcilerle görüşmeler gerçekleştiriyor. Konjufca, Hollandalı mevkidaşıyla yaptığı görüşmede Hashim Thaçi, Kadri Veseli, Rexhep Selimi ve Jakup Krasniqi hakkında verilen kararı ele aldığını belirtti: “UÇK’nin eski yöneticileri Hashim Thaçi, Kadri Veseli, Rexhep Selimi ve Jakup Krasniqi hakkında Özel Mahkemeler tarafından verilen adaletsiz ilk derece kararını gündeme getirdim.”  Konjufca’ya göre Kosova’nın tutumu, söz konusu kararın “tarihsel gerçeği çarpıttığı, ciddi bir adaletsizlik oluşturduğu ve temyiz aşamasında düzeltilmesi gerektiği.” yönünde. Dört eski UÇK yöneticisi hakkındaki ilk derece kararı 16 Eylül’de Lahey’de açıklanmıştı. Konjufca, New York temasları kapsamında Başbakan Albin Kurti ile birlikte Hırvatistan Başbakanı Andrej Plenković ve Hırvatistan Dışişleri ve Avrupa İşleri Bakanı Gordan Grlić Radman ile de görüştü. Konjufca, Hırvatistan’ı Kosova’nın bölgedeki en yakın ortaklarından biri olarak nitelendirerek güvenlik ve savunma alanındaki iş birliğinin yanı sıra Kosova’nın Avrupa-Atlantik perspektifine vurgu yaptı. Kosovalı diplomat ayrıca Birleşik Arap Emirlikleri Başbakan Yardımcısı ve Dışişleri Bakanı Sheikh Abdullah bin Zayed Al Nahyan ile görüştü. Konjufca, görüşmede yatırımların artırılması ve iki ülke arasındaki ekonomik iş birliğinin genişletilmesi olanaklarının ele alındığını söyledi. Konjufca, Cibuti Dışişleri Bakanı Abdoulkader Houssein Omar’ın yanı sıra Ruanda Başbakanı Justin Nsengiyumva ve bu ülkenin Dışişleri Bakanı Olivier Nduhungirehe ile de görüşmeler gerçekleştirdi. Konjufca, “Kosova’nın ortaklıklarını güçlendirmek ve ülkemizin uluslararası arenadaki çıkarlarını ilerletmek için çalışmalarımızı sürdürüyoruz.” dedi. Konjufca halen Kosova Başbakan Birinci Yardımcısı ve Dışişleri ve Diaspora Bakanı olarak görev yapıyor.

Başbakanı Albin Kurti, Birleşmiş Milletler’in New York’taki merkezinde Avrupa Birliği Dışişleri ve Güvenlik Politikası Yüksek Temsilcisi Kaja Kallas ile görüştü. Kurti, görüşmede AB’den, Sırbistan’a baskı yaparak Milan Radoičić ve Banjska’daki saldırıdan sorumlu silahlı grubun diğer üyelerinin Kosova’da adalet önüne çıkarılmasını sağlamasını istedi. Kurti, 24 Eylül’de Kosova Polisi mensubu Afrim Bunjaku’nun hayatını kaybettiği Banjska saldırısının üzerinden üç yıl geçeceğini hatırlattı. Kurti ayrıca, Kosova Özel Mahkemeleri’nin ilk derece kararında eski UÇK yöneticilerine verilen cezalara ilişkin endişelerini dile getirdi: “Dava henüz sona ermedi ve Kosova Cumhuriyeti, bu sürecin ve kararın temyiz aşamasında düzeltilmesi için çalışacaktır.”  Kurti, UÇK’nin savaşını Sırbistan’ın baskı, cinayet, katliam ve sürgünlerine karşı bir yanıt olarak nitelendirirken, Sırp güçlerinin işlediği çok sayıda suçun hâlâ cezalandırılmadığını söyledi. Görüşmede Preşova Vadisi’ndeki Arnavutların durumu da ele alındı. Kurti, bölgedeki Arnavutların kurumlarda “ciddi ölçüde yetersiz temsil” edildiğini ve adreslerin silinmesi yoluyla “idari etnik temizlik” olarak nitelendirdiği uygulamalarla karşı karşıya olduğunu belirtti. Kurti, son olarak Kosova’nın Avrupa ve Avrupa-Atlantik entegrasyonuna bağlılığını sürdürdüğünü vurgulayarak AB’den Kosova’ya üyelik için aday ülke statüsü verilmesini talep etti.

Kosova Kurtuluş Ordusu (UÇK) eski üyesi Fadil Pushkolli, Kuzey Makedonya’daki Blace-Elez Han sınır kapısında Sırp makamlarının çıkardığı arama emri doğrultusunda gözaltına alındığını açıkladı. Pushkolli yaptığı açıklamada, gözaltına alınmasının UÇK üyesi olarak geçmişiyle bağlantılı olduğunun kendisine bildirildiğini belirtti. “Bllace-Elez Han sınır kapısında, Kuzey Makedonya topraklarında, Sırp makamları tarafından çıkarılan bir arama emri temelinde gözaltına alındığımı sizlere bildirmek istiyorum.” dedi Pushkolli. Pushkolli, Kosova kurumlarına çağrıda bulunarak olayla ilgili gerekli adımların derhal atılmasını ve haklarının korunmasını istedi. Sırbistan tarafından çıkarılan arama emirleri nedeniyle eski UÇK üyelerinin Kosova dışında gözaltına alınması ilk kez yaşanmıyor. İki yıl önce eski UÇK üyesi Blerim Ramadani, Sırbistan’ın arama emri doğrultusunda Kuzey Makedonya’da gözaltına alınmış ve daha sonra şartlı olarak serbest bırakılmıştı. Öte yandan, Sırp makamlarının çıkardığı arama emri nedeniyle geçen ay Hırvatistan’da gözaltına alınan eski UÇK üyesi Bajram Bajrami de bugün serbest bırakıldı.

Kosova Anayasa Mahkemesi, Meclis’in oluşturulması ve yeni hükümetin seçilmesine ilişkin yapılan başvuruları incelemeye devam ediyor. Mahkeme, karar için herhangi bir süre vermedi. PDK, Meclis’in oluşturulma sürecinin ve ardından seçilen hükümetin anayasaya uygunluğunun değerlendirilmesini talep etti. Parti, hükümetin anayasaya aykırı şekilde oluşturulduğunu savunuyor. Meclis’in oluşturulması 6 Ağustos’ta başlayıp 13 Eylül’de tamamlandı. Başkan yardımcılarının seçilmesinin ardından Meclis’in oluşturulduğu ilan edildi ve birkaç saat sonra yeni hükümet oylandı. Anayasa Mahkemesi, Meclis’in oluşturulmasına ilişkin geçici tedbir talebi konusunda da henüz karar vermedi.

Kosova Çevre Alan Planlama ve Altyapı Bakanlığı  Başmüfettişi Bedri Halimi, “Brezoviça” olarak bilinen davada beraat etti. Haberi Telegrafi’ye Halimi’nin avukatı Haxhi Millaku doğruladı. Millaku, Halimi hakkında kararın bugün açıklandığını bildirdi. Bu kararla birlikte Halimi hakkında “Brezoviça” davası kapsamında yürütülen yargı süreci sona erdi. Kararın ayrıntıları ve gerekçesinin, hükmün yayımlanmasının ardından açıklanması bekleniyor. Bedri Halimi, 2022 yılının Ocak ayında “Brezoviça” operasyonu kapsamında, görevi kötüye kullanma ve diğer bazı suçlara ilişkin şüpheler nedeniyle gözaltına alınmıştı. Halimi daha önce de Prevalaç'taki ruhsatsız yapılarla ilgili suçlamalarla karşı karşıya kalmış, ancak bu davada da beraat etmişti. Yıllar süren yargı sürecinin ardından Halimi, “Brezoviça” davasında da beraat etti.

Kosova Kurtuluş Ordusu (UÇK) Savaş Gazileri Örgütü (OVL-UÇK), 25 Eylül’de saat 17.00’den itibaren örgütün şubelerinin bulunduğu Kosova’nın tüm şehirlerinde protestolar düzenleneceğini açıkladı. Açıklamaya göre Priştine’deki protesto saat 21.00’de gerçekleştirilecek. OVL-UÇK, eski UÇK yöneticilerine ve açıklamada belirtildiği üzere kurtuluş savaşının değerlerine destek amacıyla düzenlenecek protestolara belediye kurumlarını ve vatandaşları katılmaya çağırdı. Örgüt, eski UÇK yöneticilerine ve kurtuluş savaşına destek amacıyla düzenlenen her türlü protestoyu destekleyeceğini, ancak bunların barışçıl şekilde gerçekleştirilmesi ve anayasal düzeni ihlal etmemesi gerektiğini belirtti. OVL-UÇK ayrıca siyasi, devlet ve ulusal düzeydeki temsilcilere, en kısa sürede bir ulusal strateji hazırlamaya başlamaları çağrısında bulundu. Örgüte göre bu strateji, eski UÇK yöneticilerine Temyiz Mahkemesi karar verene kadar tam destek verilmesini güvence altına alacak.

Kosova vatandaşı Bajram Bajrami, savaş suçları iddialarıyla bağlantılı olarak Sırbistan tarafından çıkarılan uluslararası arama emri kapsamında gözaltına alınmasının ardından Hırvat makamlarınca serbest bırakıldı. Kosova kurumlarının açıklamasına göre Bajrami, kurumların yürüttüğü sürekli girişimler ve Hırvatistan’ın yetkili makamlarıyla gerçekleştirilen iş birliği sonucunda serbest bırakıldı. Bajrami, Kosova Kurtuluş Ordusu (UÇK) mensubu olduğu dönemde savaş suçu işlediği yönündeki Sırp makamlarının iddiaları nedeniyle gözaltına alınmıştı. Açıklamada, gözaltına alındığı andan itibaren Başbakan Yardımcısı ve Adalet Bakanı Donika Gërvalla’nın davanın ele alınması için kurumsal girişimlerde bulunduğu belirtildi. Gërvalla, 14 Ağustos 2026 tarihinde Hırvatistan Adalet Bakanı Damir Habijan’a ve ilgili yetkili makamlara resmî bir yazı göndererek Bajrami’nin derhal serbest bırakılmasını talep etmişti. Açıklamaya göre aynı yazıda, Sırbistan’ın Kosova vatandaşları hakkında çıkardığı arama emirlerinin kullanılması meselesi de gündeme getirildi. Konu ayrıca Gërvalla ile Hırvat mevkidaşı arasında gerçekleştirilen telefon görüşmesinde de ele alındı. Kosova kurumları, Kosova vatandaşlarının Sırp makamlarının iddiaları temel alınarak gözaltına alınmaması gerektiği yönündeki tutumlarını yineledi. Kurumlar ayrıca Kosova topraklarında işlendiği iddia edilen suçlar konusunda yetkinin Kosova adalet kurumlarına ait olduğunu belirtti. Kosova kurumları yaptıkları açıklamada, Bajrami’nin durumunun, Kosova vatandaşlarının Sırbistan tarafından çıkarılan arama emirleriyle karşı karşıya kaldıklarında kurumsal destekten mahrum bırakılmayacağını gösterdiğini ifade etti. Açıklamada, “Kosova Cumhuriyeti, vatandaşlarının yanında olmak; haklarını, Kosova Cumhuriyeti’nin onurunu ve haklı kurtuluş mücadelemizin gerçeğini kararlılıkla korumak için her zaman hazır olacaktır.” denildi. Kurumlar ayrıca adaletin Kosova vatandaşlarına karşı siyasi bir araç olarak kullanılmaması gerektiğini vurguladı.

ABD Başkanı Donald Trump, ikinci başkanlık döneminde dünya genelinde sekiz savaş ve çatışmanın sona ermesine katkıda bulunduğu yönündeki iddiasını yineledi. Trump, bu çatışmalara son vermenin kendisi için “büyük bir onur” olduğunu söyledi ve çatışmalara dahil olan ülkelerin neredeyse tamamının kendisine teşekkür mektupları gönderdiğini öne sürdü. Trump ayrıca Pakistan Başbakanı’nın kendisine, müdahalesinin 30 milyon kişinin hayatını kurtardığını söylediğini belirtti. Habere göre Trump bu açıklamaları Birleşmiş Milletler Genel Kurulu’nda yaptı. Trump’ın sona erdirdiğini iddia ettiği çatışmalar listesinde İsrail ile Hamas arasındaki savaş, İsrail ile İran arasındaki çatışma, Mısır ile Etiyopya arasındaki anlaşmazlık, Hindistan-Pakistan çatışması, Sırbistan-Kosova arasındaki gerilim, Ruanda-Kongo çatışması, Ermenistan ile Azerbaycan arasındaki çatışma ve Kamboçya ile Tayland arasındaki çatışmalar yer alıyor. Trump’ın çatışmaların sona erdirilmesindeki rolüne ilişkin iddiaları, Beyaz Saray’a dönüşünden bu yana dış politika söyleminin bir parçası oldu. Trump, ikinci başkanlık döneminin başlamasından önce, Rusya ile Ukrayna arasındaki savaşı bir gün içinde sona erdireceğini defalarca açıklamıştı. Ancak Trump’ın görev süresi boyunca yürütülen diplomatik girişimlere ve müzakerelere rağmen Ukrayna’daki savaş devam ediyor.

Başbakan Albin Kurti, Kosova Kurtuluş Ordusu’nun (UÇK) eski yöneticileri hakkında Özel Mahkemeler tarafından verilen kararın “hatalı, adaletsiz ve ağır” olduğunu söyledi. Kurti bu açıklamaları, Birleşmiş Milletler Genel Kurulu’nun üst düzey haftası kapsamında New York’ta bulunan Hırvatistan Başbakanı Andrej Plenković ile gerçekleştirdiği görüşmenin ardından yaptı. Başbakan, görüşme sırasında Kosova ve Hırvatistan’ın Slobodan Milošević rejiminden kurtuluş ve bağımsızlık için mücadele etmiş iki ülke olduğunu vurguladığını söyledi. “Milliyetçi Milošević rejimi gibi aynı rejimden kurtuluş ve bağımsızlık için mücadele etmiş iki ülke olarak, eski Yugoslavya’daki dört savaşta suçları kimin işlediği gayet iyi bilinmektedir.” diyen Kurti, sözlerini şöyle sürdürdü: “Kosova halkının haklı savaşı, Sırbistan’ın soykırımcı rejimine karşı temiz ve kurtuluş mücadelesi niteliğindeydi. Bu nedenle, Özel Mahkemeler tarafından verilen kararın yalnızca hatalı olmakla kalmayıp, aynı zamanda adaletsiz ve ağır olduğunu vurguladım.” Görüşmede savaş sırasında kaybolan kişilerin durumu da ele alındı. Kurti, Sırbistan’ın, zorla kaybedilen kişilerin akıbetinin aydınlatılması açısından önemli olduğunu belirttiği arşivleri hâlâ gizli tuttuğunu öne sürdü. Kurti ayrıca Preşova Vadisi’ndeki Arnavutların durumunu gündeme getirerek, Sırbistan’ın adreslerin pasifleştirilmesi ve kişilerin kurumların dışında bırakılması yoluyla sistematik biçimde “idari etnik temizlik” uygulamaya devam ettiğini söyledi. Kurti ile Plenković arasındaki görüşmede ekonomik ve ticari ilişkilerin yanı sıra güvenlik ve savunma alanındaki iş birliği de ele alındı. Başbakan ayrıca Hırvatistan ile askerî iş birliğini değerlendirdi ve Kosova’nın Adriyatik Şartı’na üyeliğinin önemini vurguladı. Kurti, Avrupa ve Avrupa-Atlantik entegrasyonu süreçlerinde Kosova’ya verdiği destek ile bölgedeki güvenlik sorunlarıyla mücadeledeki iş birliği nedeniyle Hırvatistan’a teşekkür etti.